Ango ma ube loko tic mi yubu kopo mi plastik?
Nyithiri
Ku cuma mi yiku kopo mi plastik tic utiye ka nwangu aloka loka madit pi the lembe matung tung. Aloka loka eni ube loko tic eni, ube loko dongo pare, man ube cwalu ju ma yiku piny ni loko kwo migi ni rombu ku yeny mi soko. I lembe maeni, wabe nyamu ikum lembe ma pire tek ma nyayu aloka loka i kum cuma mi yiku kopo mi plastik, ku nen ikum dongo pa ngec, lembe ma mako kwo pa dhanu, yeny mi yubu piny, gwoko ber pa piny, man dongo pa soko mi ng'om zoo.
I. Dongo pa ngec mi ryeko
Dongo pa ngec mi ngec ube timo tic ma pire tek i loko kit ma juyubu kopo mi plastik. Ku dongo pa tic mi yubu piny, cuma eni doko ryeko man tiyo maber. Ribu pa sensors man automation ukelo rwom ma malu mi yubu piny man dwoko piny wel mi lembe ma rac, ma uketho tic mi yubu piny doko yot.
Bende, diro manyen uketho cuma doko yot ni tiyo kudu man ni lokore. Lembe maeni uketho yub mi yubu piny doko yot, ma weko bedo yot ni ju ma yiku piny ni rombu ku yeny pa juruwil migi.
II. Gwoko kwo man lworo pa kabedu
Dongo pa ngec ikum kwo pa piny ube ketho cuma mi yiku kopo ma jubolo wang acel tic mi jwigo piny ma rac ikum kabedu. Plastik ma jutiyo kudu wang acel kende ubedo i the lembe ma jubeparu, ma uketho ju ma yiku piny giyenyo yore maber mi tiyo kudu.
acel ikin aloka loka madit utiye tic ku plastik ma nyai man ma nyai. Ju ma yiku piny gitiye ka yubu cuma ma copo yiku kopo kud i piny ma calu PLA (polylactic acid) man PHA (polyhydroxyalkanoates), ma juyubu kud i piny ma judwoko manyen. Eni rwate ku yeny pa yore mi ketho piny ma ber pi kwo pa piny man dwoko piny peko pa piny ma juyubu ku kopo mi plastik.
III. Kethu piny peri giri man timo piny peri giri
Mitu pa juruwil ube lokere, ku mitu ma ube medere pi piny ma ukoc man ma rwate ku ngati acel acel. Lembe maeni ubenyayu aloka loka ikum tic mi yiku kopo mi plastik de. Ju ma yiku piny gibe mio cuma ma copo yiku kopo ma juyiko ku rangi matung tung, man dit migi.
Mi rombu ku yeny mi timo piny ma imito, yubu piny man diro mi yubu piny udoko piny ma pire tek. Juwil copo yiku kopo ma rwate ku nying gi man kony dhanu ma gimito, man gipokere ku kopo ma juyike ni dhanu acel acel. Kadi bedu duka mi madhu chai, ot cam ma jucamu pio pio, nyo yub moko ma pire tek, kura eni ube loko kit tic eni.
IV. Gwoko ber pa piny man tic maber
Gwoko ber pa piny man tic maber ubedo piny ma pire tek in tic mi yiku kopo mi plastik. Ju ma yiku piny gimediri ku ketho lim i tic mi sayu lembe man mi yubu piny pi medo kero man gen pa cuma migi. Eni ikinde timo tic maber pa extrusion, yubu kit ma juyubu kudu, man ketho yore mi gwoko piny i kare mandha.
Medu pa tic maber de medo ikum tic ku kero. Cuma ma tiyo ku mac manok kende ngo dwoko piny wel piny ma jutiyo kudu ento de konyo pi yubu piny maber man ma rii pi kare malac. Juyiku piny gibe medo ketho wigi ikum yore mi gwoko kero man yore mi yubu piny ma gwoko kwo pa piny pi medo ber pa piny man tic maber.
V. Dongo pa soko mi ng'om zoo
Tic mi yiku kopo mi plastik epe i kabedu acel kende; etiye soko mi ng'om zoo ku ju ma yiku piny, ju ma gi kelo piny, man ju ma gi wilo piny i ng'om zoo. Dongo pa tic eni ucungo ikum ngom ma nyen, kama mitu pa kopo mi plastik ube medere pi mediri pa madhu kongo man dongo pa dul mi cam.
Macalu adwogi, ju ma yiku piny gibe medo rwom migi i ngom ma ube dongo, gibe ketho wadi, man gibe medo rwom mi poko piny kara gi nwangu gum manyen. Dongo pa ng'om zoo eni ubetelo wi pyem man lembe manyen ikind ju ma timo tic, ma weko etiye piny ma tek man ma dwoko wang lembe ma dhanu mito.
Ajiki
Ku Jam tic mi ketho kopo mi plastik tic ubetimere ku aloka loka ma nja ma wok ikum dongo pa ngec mi ryeko, lworo mi bedo maber, yeny mi timo piny ma mitire, gwoko ber pa piny, man dongo pa soko mi ng'om zoo. Calu ma tic eca dwoko wang lembe eni, etiye ayika pi anyim ma bi medo lembe manyen, bedo maber, man medo rwom pa piny ni rombu ku yeny pa juwil man juwil. Ni lubu kura eni epe kende kende piny ma mitere; etiye yore mi ketho cing ikum rwom ma malu in ngom ma ube lokere nyathotho.
Saa mi kyewo: Oct-13-2023